Schimmel en lekkage, geen poot om op te staan: deze huurders zitten klem in de vrije sector

Het kabinet maakte met Prinsjesdag bekend allerlei maatregelen te willen nemen om de woningmarkt te verbeteren. Vooral huurders die een zogenoemde middenhuur betalen aan particuliere huisbazen zitten klem. Drie portretten.
Oktober 2018. Tientallen mensen staan in de Sarphatistraat in Amsterdam in de rij voor een woning met een huur van 1.000 euro per maand. ©at5

‘Een krot dat langzaam uit elkaar valt’

Als het buiten gaat regenen, kijkt Chris Stevenet binnen altijd direct naar het plafond van zijn huurwoning in Haarlem. Dan ziet de 51-jarige grafisch vormgever hoe het plafond langzaam doorweekt raakt. En als het zover is, weet hij ook dat in de keuken en badkamer het water langs de muren druipt.

Een krot dat langzaam uit elkaar valt, zo noemt hij de kleine tweekamerwoning die hij voor 800 euro per maand huurt van een particuliere huisbaas. Het was een tijdelijk oplossing, dacht hij drie jaar geleden.

Toen moest hij zijn huis verkopen in het dorpje Vogelenzang, dat hij ooit met zijn ex had gekocht. Maar hij kon alleen de hypotheek niet meer betalen en onder druk van de bank ging het huis in de verkoop. Tegen elk aannemelijk bod. Stevenet had geen huis meer, maar wel een restschuld van 70.000 euro.

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Chris Stevenet ©.

Een nieuwe hypotheek kon hij wel vergeten, iets wat sowieso al moeilijk was als zzp’er. De eerste maanden logeerde hij her en der bij vrienden. Tot hij deze huurwoning van zijn ex kon overnemen, die een sociale huurwoning kon krijgen. Zij had zich namelijk wel direct na hun scheiding ingeschreven.

Had hij dat ook maar gedaan. Maar Stevenet dacht dat hij snel wat beters zou vinden. Niet dus. Voor sociale huur moet hij nog jaren wachten. En voor iets beters in de vrije sector zijn de prijzen inmiddels opgelopen tot zo’n 1.000 tot 1.200 euro per maand, onbetaalbaar voor hem als freelancer. Nee, als gescheiden man met alimentatieverplichtingen, een restschuld en een bestaan als zzp’er is de woningmarkt een onneembaar bastion.

Dus zit hij vast in een kleine tweekamerwoning. Zelf slaapt hij op een slaapbank in de woonkamer. De andere kamer heeft hij in tweeën gedeeld voor zijn kinderen van 12 en 16. Hij somt het allemaal laconiek op, maar de woede en frustratie over zijn situatie zit heel diep.

Zijn huisbaas is een wat oudere Turkse man die nauwelijks Nederlands spreekt. Als hij klachten heeft, moet hij met de neef en dochter van de eigenaar praten. Dan sturen ze af en toe een klusjesman, die wat aan het huis prutst maar niets verhelpt. Naast lekkage heeft hij onder meer last van schimmel en rottende kozijnen. Laatst viel er een raam van de bovenburen zo uit de kozijnen. Dat was overigens niet de eerste keer.

Stevenet maakt inmiddels overal foto’s en filmpjes van. Dan kan hij laten zien dat het water letterlijk langs de muren stroomt als het buiten regent. Want hij begrijpt ook wel dat niet iedereen dat direct gelooft als hij het vertelt.

Af en toe houdt hij wat huur in, voor de onkosten die hij heeft om zelf provisorisch een en ander op te knappen. Helemaal de huur inhouden kan niet, want dan heeft de huisbaas een grond om hem eruit te zetten. Naar de huurcommissie stappen kan niet. Die behandelen geen zaken in de vrije sector.

Sinds kort heeft hij wel steun van de stichting Woon en heeft hij samen met hen een rechtszaak aangespannen. Vorige week is de dagvaarding opgestuurd.

20.000 boven de vraagprijs geboden, verkocht voor 60.000

Vaak denken mensen dat hij een riant inkomen heeft, als de 32-jarige Ruben Wassink vertelt dat hij kandidaat-notaris is. Dat is dus een misvatting: hij heeft een modaal inkomen waarmee hij een hypotheek van ongeveer 170.000 euro kan krijgen.

Daar kun je weinig voor kopen in de Randstad. Al heeft hij wel wat serieuze pogingen gedaan. Twee keer heeft Wassink een bod uitgebracht, op een huis in Hilversum. Niet in het centrum, maar in een buitenwijk, zodat-ie met de fiets of bus naar het centrum zou moeten.

Bij een van de huizen deed hij op zaterdag een bod en kreeg hij op maandag te horen dat het huis was verkocht; niet aan hem. De vraagprijs was 159.000 euro. Hij bood 179.000 euro en het werd verkocht voor 219.000 euro.

Ruben Wassink ©.

Dan keek hij vervolgens in het Kadaster – dat is tenslotte zijn vak – en zag hij uit de aktes dat de kopers waarschijnlijk beleggers waren. En inderdaad stond het huis een paar maanden later te huur.

Wassink groeide op in Castricum. Toen hij vijf jaar geleden ging werken, ging hij in Haarlem wonen in een kamer van 20 vierkante meter. Hij deelt het huis met een man van 40 die net gescheiden is en een zzp’er in de grafische industrie van eind 30. Hij betaalt 760 euro inclusief aan huur.

Een tijdelijke oplossing dacht hij, toen hij naar Haarlem verhuisde. Als hij eenmaal een vaste baan zou hebben, kon hij vast iets kopen of huren. Maar nu heeft hij het gevoel vast te zitten. Want als hij in Haarlem kijkt naar een huurwoning in de vrije sector, komt hij prijzen tegen van ongeveer 1.000 euro, exclusief. Dat zou betekenen dat hij meer dan de helft van zijn netto-inkomen aan huur betaalt. Dat is niet houdbaar.

En dus woont hij nu al jaren in een kamer waar de muren inmiddels op hem afkomen. Hij probeert zijn huis ook vaak te vermijden. Dan gaat-ie sporten of naar het café, en als hij thuiskomt duikt hij meteen zijn bed in, om ’s ochtends weer direct naar werk te gaan.

Dan zijn er weleens mensen die tegen hem zeggen dat hij dan maar niet in de Randstad moet willen wonen. Maar hoezo, denkt hij dan. Hij is hier opgegroeid, heeft hier gestudeerd, zijn vrienden en familie wonen er en hij werkt er. Dan kan hij toch niet ineens in Apeldoorn gaan wonen?

Van de hele situatie is hij depressief geworden, waarvoor hij in therapie is. Hij voelt zich gevangen in een kleine, prijzige kamer. Alsof zijn leven vastzit en maar niet op gang komt.

Ja, hij heeft ook weleens tegen zijn baas gezegd dat meer loon hem wellicht zou helpen. Maar toen kreeg hij te horen dat iedereen wel meer loon wil.

Noodgedwongen je 30-jarige zoon weer in huis

Nog een paar weken en dan komt de 30-jarige zoon van Greta Eradus weer thuis wonen in Egmond-Binnen, noodgedwongen. Natuurlijk is haar zoon weer welkom, maar eigenlijk zitten zij en haar man er niet echt op te wachten. Ze hebben allemaal hun eigen leven, met een eigen ritme en eigen gewoontes, en dan woont je volwassen zoon ineens weer op zijn oude zolderkamer.

Maar goed, hun huis is groot genoeg en ze hebben afgesproken dat het in eerste instantie voor zes maanden is. Zodat hun zoon kan sparen, zijn studieschuld kan aflossen en daarna geld mee kan brengen als hij een hypotheek wil afsluiten. Al weet ze nu eigenlijk al dat die zes maanden waarschijnlijk veel meer zullen worden.

Greta Eradus ©.

Een paar jaar geleden had hij ook al kort bij zijn ouders gewoond. Toen woonde hij in een kleine benedenwoning in Leiden, waarvan de kelder vaak volliep na een regenbui. Door al het vocht in huis raakte zijn huisraad beschimmeld en kreeg hijzelf een allergische reactie. Dus ging hij even bij zijn ouders wonen. Tot hij met zijn Amerikaanse vriendin een nieuwe huurwoning in Leiden vond. Een bovenwoning, met een schuin dak, een hoop muizen en nauwelijks isolatie. Energielabel Z, zeg maar. Het kost haar zoon en zijn vriendin 1.078 euro per maand en daar komt gas, water en licht nog bij.

Hij huurt het van een particulier, die het onderhoud volstrekt verwaarloost. Maar daar valt dus weinig tegen te doen.

Nu proberen ze al een poosje een woning in de buurt van Alkmaar te vinden, wat makkelijker is voor zijn werk als zzp’er. En dat lukt dus niet. Een hypotheek krijgt hij niet, daarvoor is hij nog niet lang genoeg zzp’er en bovendien sleept-ie die studieschuld nog achter zich aan. Dus kijken ze naar huurwoningen van rond de 900 euro. Dat is ongeveer het budget, omdat zijn vriendin door omstandigheden momenteel niet kan werken.

Telkens als ze iets gevonden denken te hebben, zijn ze een van de vijftig gegadigden. En tot nu toe zijn ze er nog nooit tussengekomen.