Paniek bij de PvdA: 'Het is erger dan de Wet van Murphy'

De PvdA is in paniek: in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van maart woedt achter de schermen een keiharde strijd om de macht in de partij. In het vizier: William Moorlag.
William Moorlag tijdens zijn beëdiging. ©ANP

Het partijbestuur voelt zich al vijf jaar gekneveld omdat de PvdA regeringspartij was. Het sentiment in de partijgelederen is nu dat het afgelopen moet zijn. De negenkoppige Tweede Kamerfractie lijkt zich neer te leggen bij de eis van het partijbestuur dat het omstreden Kamerlid William Moorlag weg moet. Dit blijkt uit gesprekken die deze krant de afgelopen dagen heeft gevoerd.

Op allerlei plekken werd de afgelopen week overleg gevoerd over de kwestie Moorlag. Het Kamerlid was voor zijn aantreden directeur van de Sociale Werkplaats Alescon. Bij zijn komst in 2015 trof Moorlag een situatie aan die in 2011 met medeweten van de bonden en politieke bestuurders is aangegaan. Zo’n vierhonderd werknemers hebben een payroll-contract. Toen er eerder dit jaar een nieuwe FNV-bestuurder kwam, ging het roer om: Alescon werd gedagvaard en vorige week beoordeelde de rechter de constructie als onwettig.

Vakantie

De afgelopen week hebben partijbestuur en vice-fractievoorzitter Sharon Dijksma eindeloos lang en veel vergaderd. Dat onttrekt zich aan de waarneming, omdat er veel telefonisch is vergaderd. Ook zijn er bijeenkomsten belegd bij Dijksma die in Enschede woont en thuis in Zwolle bij partijvoorzitter Nelleke Vedelaar. Wat de situatie niet makkelijker maakt, is dat fractievoorzitter Lodewijk Asscher, die Moorlag voor kerst nog steun betuigde, nu op vakantie is en dat vice-fractievoorzitter Dijksma gisteren een routine-operatie onderging.

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Woensdag 27 december zeggen enkele partijbestuursleden bij Dijksma thuis tegen Moorlag dat er na de verkiezingen van 15 maart 2017 een andere situatie is ontstaan. ,,Daar horen andere morele standaarden bij.’’ Moorlag reageert met de woorden: ,,Als dit de nieuwe morele standaard is, dan komt de positie van honderden PvdA-bestuurders in het geding. Dan kun je een partijzuivering gaan organiseren. Dan kun je de hele middenberm van de A12 van de Duitse grens tot aan Den Haag volhangen met bestuurders die net zo opereren. Het is juist de Participatiewet die dwingt tot payroll-contracten.’’

Moorlag wil zo niet vertrekken. Terwijl de achterban steeds bozer wordt, komt hij steeds verder op achterstand omdat hij zich houdt aan de afgesproken radiostilte.

In strijd

Moorlag doet woensdag in Enschede het voorstel dat hij zich verantwoordt voor een onafhankelijke onderzoekscommissie. Die moet bekijken of hij in zijn functie als directeur en als Kamerlid de erecode van de PvdA heeft geschonden. Ook moet gekeken worden naar de vraag of Moorlag bij Alescon niet integer en in strijd met de regels van goed bestuur heeft gehandeld. Er wordt geen besluit genomen over Moorlags voorstel.

Vice-fractievoorzitter Sharon Dijksma heeft volgens bronnen enkele malen aan Moorlag gevraagd op te stappen in het belang van de partij.

De PvdA-fractie had de donderdag voor kerst nog besloten tot de ‘strategie van het overwaaien’. Maar de nieuwe partijvoorzitter Nelleke Vedelaar vindt die dag al dat Moorlag moet opstappen. Zij staat onder grote druk van het partijbestuur en deelt hem dat ’s avonds om elf uur mee. Er is in de partij te veel onrust over de kwestie. Om middernacht belt Moorlag Asscher. Die zegt dat dit niet de lijn is. Asscher zal Dijksma opdragen in de gekozen lijn te opereren.

Daarop vergaderen Dijksma en Moorlag vrijdag 22 december bij Vedelaar aan haar keukentafel in Zwolle. Moorlag zit in zijn maag met de gang van zaken. In een vergadering met enkele partijbestuursleden zou hij hebben gezegd: ,,Ik wil niet voor de bus worden gegooid zonder het hele partijbestuur in de ogen te hebben gekeken. Het is onbestaanbaar dat de partijvoorzitter op 21 december zonder mij te spreken dwars tegen de fractie in mijn vertrek heeft geëist.’’

Sharon Dijksma ©ANP

Keukentafel

Dijksma wil een ‘geitenpaadje’ benutten. Het compromis is dat er een nieuwe verklaring komt, waarin goed wordt uitgelegd wat er aan de hand is. Vedelaar gaat akkoord. Terwijl Moorlag en Dijksma aan de keukentafel blijven zitten, belt Vedelaar vergeefs in een andere kamer van haar huis met haar onwillige partijbestuur.

Dat is voor Dijksma het sein een app ‘fractie 23 december’ aan te maken. De zaterdag voor kerst wordt de fractie uitgenodigd om 13 uur in het Van der Valkhotel in Amersfoort te verschijnen en over de ontstane situatie te praten. Anderhalf uur voor de vergadering blaast Dijksma de bijeenkomst af, terwijl er al Kamerleden onderweg zijn.

Volgens een ingewijde vindt Dijksma het onverstandig omdat iedereen moe is, het liefst wacht zij tot de terugkomst van haar politiek leider Lodewijk Asscher. Die is op vakantie in Tasmanië om het verschrikkelijke jaar 2017 te vergeten. Toch moet de fractie een dezer dagen bijeenkomen om het oordeel te vellen.

Tegen een vertrouweling zegt Moorlag: ,,Dit is typisch de Wet van Moorlag.’’ De wat? ,,De Wet van Moorlag: de Wet van Murphy klopt niet, het is allemaal nog veel erger.’’

©ANP