Nevenwerking medicijn zadelt Limburger op met erectie van 30 uur

"Ik had de bijsluiter niet gelezen en schaamde me. Nu ben ik levenslang impotent”

Een man uit Bilzen is levenslang impotent na het gebruik van Quetiapine, een geneesmiddel tegen psychoses en depressie. Eén van de nevenwerkingen, zo zegt ook de bijsluiter, is priapisme: een erectie die maar niet ophoudt. Sven Pernot (35) werd er op een ochtend mee wakker, maar zocht pas na 30 uur hulp. Veel te laat. Hij wil nu iedereen verwittigen én overweegt gerechtelijke stappen.
Sven Pernot (35) en zijn vriendin Eva Theunissen (47) uit Bilzen. ©Mine Dalemans

Sven Pernot, een arbeider uit Bilzen, heeft soms last van psychoses. Dat was twee jaar geleden al zo en toen schreef de psychiatrische afdeling van het ziekenhuis dat hem behandelt Quetiapine voor. Hij nam het product een paar maanden na elkaar en had nergens last van, behalve van gewichtstoename. Begin mei van dit jaar herviel Sven en opnieuw moest hij Quetiapine nemen, maar dan in een lichtere dosis. Na twee weken behandeling werd hij op een ochtend wakker met een erectie die maar niet wilde gaan liggen. De link met het medicament legde hij niet - hij had het tenslotte al tientallen keren genomen zonder probleem - en hij schaamde zich ook voor wat hem overkwam. "Mijn broek afsteken voor een vreemde, dat vind ik zeer onaangenaam", zegt hij.

Zijn vriendin Eva Theunissen (47) vroeg hem 's avonds of hij toch geen dokter wilde raadplegen - de erectie was nog altijd niet afgenomen en deed ondertussen flink pijn - maar dat durfde hij nog altijd niet. Voor het slapengaan nam hij, zoals de dokter hem had voorgeschreven, nog een pilletje Quetiapine. Hij was zich van geen kwaad bewust.

©RV

Onverdoofd

's Ochtends was de erectie er nog altijd, net als de pijn. Urineren lukte niet meer. Pernot belde uiteindelijk toch een verpleegster, die hem doorverwees naar het ziekenhuis. "Op de spoed hebben ze eerst met naalden geprobeerd het bloed uit mijn penis te krijgen, onverdoofd. Daarna hebben ze me medicamenten toegediend, en toen ook dat niet hielp hebben ze mijn penis in de operatiekamer opengesneden om het bloed te verwijderen."

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Alle zwellichaampjes in het geslachtsorgaan waren toen al afgestorven. Pernot had dertig uur met zijn priapisme rondgelopen en al na het zesde uur treedt onherstelbare schade op. "Ik ben impotent voor het leven", zegt hij. "Twee weken erna, eind mei was dat, hebben ze bij mij een erectiepomp geplaatst, maar de wonden helen slecht, dus ik heb die nog niet eens kunnen proberen."

Pernot had kunnen weten dat priapisme een nevenwerking van zijn medicatie is, en ook dat hij er onmiddellijk mee naar de dokter moest, want dat staat letterlijk in de bijsluiter. Maar hij had de bijsluiter - zoals zoveel mensen - niet gelezen. "Daar ben je als gewone mens toch vier uur mee kwijt", zegt zijn vriendin, "je begrijpt er niks van." Het is een vooroordeel dat veel mensen nog hebben. Bijsluiters worden tegenwoordig evenwel getest op leesbaarheid: een panel van patiënten uit alle lagen van de bevolking moet er zijn zegen aan geven.

Misselijkheid

Toch vinden Pernot en zijn vriendin dat de producent in gebreke is gebleven. "Dit is geen bijwerking meer. Een bijwerking, dat is hoofdpijn of misselijkheid, en die gaat over als je stopt met het product te nemen", zegt Eva. "Sven heeft een handicap voor het leven, lichamelijk én geestelijk. Zelfs financieel is het een last, want die erectiepomp gaat maar tien jaar mee en zal dus nog een paar keer vervangen moeten worden. Het is gewoon een gevaarlijk middel. Deze keer had Sven ook last van verhoogde cholesterol en suikerspiegel, bleek achteraf."

Ook die risico's staan in de bijsluiter. "Wanneer de producent ze correct weergeeft, en ook duidelijk schrijft wat een patiënt in zo'n geval moet doen, dan is hij niet aansprakelijk voor de gevolgen van een bijwerking", zegt professor gezondheidsrecht Stefaan Callens van de KU Leuven. Dat de nevenwerking in dit geval tot blijvende schade heeft geleid, is ook geen wettelijk argument. Er staan in bijsluiters wel vaker onherstelbare nevenwerkingen. "De overheid weegt de risico's tegen de voordelen af en beslist of een product wordt toegelaten of niet", zegt de professor.

Advocaat

Pernot overweegt niettemin om een klacht in te dienen en heeft een advocaat ingeschakeld om het geval te onderzoeken. Hij schreef ook al een brief aan EG, het bedrijf dat de pil op de markt brengt. "Die firma heeft geantwoord dat ze het heel jammer vindt, maar dat ze er verder ook niks aan kan doen", zegt zijn vriendin. "Dat vinden wij te gemakkelijk."

Jef Hus, directeur van EG, werpt niemand een steen - "Als hij ons product al eerder had gebruikt en er nooit last van had ondervonden, kan ik begrijpen dat hij de link niet heeft gelegd" - maar zegt ook dat zijn firma niks te verwijten valt. "Wij hebben gehandeld volgens de wet, onze bijsluiters zijn in orde, en nadat we de brief van mijnheer Pernot hebben gekregen, hebben we zijn voorval ook gerapporteerd aan de Europese databank waarin deze gegevens voor de farma-industrie worden opgeslagen."

Quetiapine, dat al 22 jaar op de markt is, wordt door verschillende merken geproduceerd. Het is ook niet het enige geneesmiddel in de psychiatrische zorg dat priapisme als mogelijke bijwerking heeft.

"Zelfs al er niks van komt", zegt Sven Pernot, "ben ik toch blij dat het in de krant heeft gestaan. Ik wil niet dat iemand ooit nog overkomt wat mij is overkomen."