Historische week voor duurzame energie: kantelpunt gepasseerd?

Als historici over dertig jaar moeten zeggen wanneer duurzame energie het pleit definitief had gewonnen, gooit de afgelopen week volgens mij hoge ogen. Het ene puzzelstuk na het andere viel op zijn plaats... 
Vrijdag twitterde Elon Musk deze foto van het eerste productiemodel van zijn Tesla Model 3 naar de wereld. ©Tesla

Het gebeurt niet vaak dat je het gevoel krijgt een kantelpunt in de geschiedenis mee te maken. En natuurlijk is het bloedlink om zoiets te beweren terwijl je middenin zo'n ontwikkeling zit. Maar ik kan het toch niet laten. Tel even met mij op wat er allemaal is gebeurd.

Sta me toe om te beginnen een paar dagen te smokkelen en ook eind juni nog mee te tellen. Toen maakte minister Kamp van Economische zaken bekend dat hij zich voorbereidt op de gunning van windmolenparken in de Noordzee waar geen cent subsidie voor wordt gevraagd. Tot nu toe gold dat wie de minste subsidie vroeg, de gunning won. Daar moet Kamp nu dus, vele jaren eerder dan verwacht, een andere voorwaarde voor bedenken.

Ook nog net in juni lieten Liander en vliegveld Lelystad weten dat zij daar een gelijkstroomnet gaan realiseren. Niet wereldschokkend misschien, maar lees mijn stukken over de logica van gelijkstroom terug en je begrijpt dat ik dit goed nieuws vind.

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Mondiale mijlpaal

De volgende, wel mondiale, mijlpaal is de aankondiging van Volvo, afgelopen woensdag, dat het vanaf 2019 alleen nog auto's gaat leveren die minstens een beetje elektrisch kunnen rijden. Kort daarvoor had het Zweedse autobedrijf, dat in feite in Chinese handen is, al gezegd geen nieuwe dieselmotoren meer te ontwikkelen. Voor het eerst meldt een bestaand groot automerk dat de elektrische auto de (nabije) toekomst is. Omdat achter Volvo heel veel Chinese marketingkracht schuil gaat, is dit een signaal dat niemand op de mondiale automarkt kan negeren.

Dat bleek al een dag later. De nieuwe Franse regering maakte bekend dat er vanaf 2040 geen diesel- en benzineauto's meer verkocht zullen worden in Frankrijk. Dat is nog ver, 23 jaar, weg, en Noorwegen wil zo'n verbod eigenlijk al in 2025. Maar Frankrijk is met Peugeot, Citroën en Renault een van de grote autoproducenten in de wereld. En dus is dit opnieuw een niet te missen teken dat de tijd van de fossiele-brandstofauto ten einde loopt. 

De elektrische auto gaat als groene verlosser voor stabiel stroomnet en goedkope batterijen zorgen

Wie mijn weblog volgt, weet hoeveel belang ik hecht aan de ontwikkeling van de elektrische auto. Niet alleen vanwege het vermijden van broeikasgassen en luchtvervuiling maar zeker ook omdat de accu's een cruciale rol kunnen gaan spelen als opslagmedium in het stroomnet. Bovendien zal de massaproductie van krachtige autobatterijen de batterijen voor opslag in huis en elders veel goedkoper maken. Zie bijvoorbeeld mijn weblogs over 'De auto als groene verlosser' uit 2015 en 'Goedkope thuisbatterij dankzij e-auto' uit 2012.

Tesla voor de middenklasse

Het zal u dan ook niet verbazen dat de volgende mijlpaal van vorige week die van vrijdag is: de dag waarop Elon Musk de eerste productie-Model 3 van Tesla van de band liet rollen. Als er één auto de transitie van fossiele brandstof naar elektrisch rijden mag symboliseren, is het deze 'Tesla voor de middenklasse' wel. Ja, de Chevy Bolt en Opel Ampera E  kwamen iets eerder op de markt. Maar dat die er kwamen, is voor een groot deel, zo niet helemaal, te danken aan de inzet van Tesla. Die nam als eerste de gok om luxe en puur elektrische auto's te bouwen en dwong gaandeweg de hele industrie tot navolging. Nu wordt de stap gezet naar betaalbare auto's voor de massamarkt.

En alsof dat nog niet genoeg was om het belang van elektrische auto's te onderstrepen, won Musk met zijn Tesla vrijdag ook nog een contract om in Australië een 100 MW batterij te leveren waarmee daar het elektriciteitsnet ondersteund gaat worden. Tesla kan die mega-batterij het snelste en het goedkoopste leveren, uit zijn eigen 'Gigafactory' voor auto-accu's... Inmiddels worden overal ter wereld gigafabafrieken voor batterijen uit de grond gestampt.

Ook nog op vrijdag maakten 17 Nederlandse gemeenten bekend voortaan duurzame energie lokaal te kopen, van regionale initiatieven voor wind-, water en zonne-energie. Op de weg van centrale fossiele stroom naar decentrale schone stroom is dit een mooie, principiële stap voorwaarts.

De wereld, de Verenigde Staten incluis, gaat over op duurzame energie. Gewoon omdat het snel 't goedkoopste wordt.

Voor mij was vrijdag de week al meer dan goed, maar de klappen op de vuurpijlen moesten toen nog komen. Terwijl VS-president Trump in Hamburg op de G20-top zijn poot stijf hield bij het afwijzen van 'Parijs', werd bekend dat Trump veel van kolen mag houden, maar dat de VS ondanks hem gewoon ruimschoots aan Parijs zullen gaan voldoen. De Amerikaanse staten en steden trekken zich in deze kwestie niets van Trump aan, en belangrijker nog: veel energiebedrijven ook niet. Zij kiezen voor de goedkoopste stroom. En die komt van zon en wind.

Het laatste gaat niet niet alleen voor de VS gelden, maar wereldwijd, liet onderzoeksbureau Morgan Stanley tenslotte in het weekend weten. Dat is niet ergens ver in de toekomst, maar al vanaf 2020. Dan is duurzame energie bijna overal goedkoper dan fossiele. Over nog geen drie jaar... 

Wie dit allemaal een paar jaar geleden had voorspeld, zou voor gek zijn verklaard. Maar het gebeurt. Hier en nu.

Okee, het was geen week, het waren tien dagen, maar mijn hemel, wat een tiental dagen waren het! Wat mij betreft kan het geschiedenisboek van de energietransitie nu geschreven worden.

Lees ook: De auto als groene verlosser? De wereld op zijn kop...

In zijn weblog Vincent wil Zon belicht Vincent Dekker allerlei innovaties en ontwikkelingen op het gebied van groene energie, dichtbij en ver van huis.