Dorp van wereldformaat: met deze wandelroute maak je kennis met de iconen van Bodegraven

Wandelen is door de coronacrisis ongekend populair geworden. In het Groene Hart liggen de wandelparadijzen doorgaans om de hoek. Kirsten Bliekendaal en Tineke Hoekstra beschrijven in deze serie routes met een verhaal. Deze week een dorpswandeling langs de befaamde iconen van Bodegraven.
Aan de wandel in Bodegraven: Phoenix, de fabriek waar Andrelon groot werd ©Kirsten Bliekendaal

Zonder het te weten heeft het gros van de Nederlanders een beetje Bodegraven in huis. Is het niet in de koelkast dan is het wel in de douche. Laat je niet misleiden door dit op het eerste oog zo rustige dorp aan de Rijn. Achter de knusse straten met historische panden zoemt het van ongekende verhalen. De Historische Kring Bodegraven ontwikkelde een vier kilometer lange route langs de iconen waarmee het dorp wereldwijd faam maakte en nog steeds maakt. 

Kaas

Waar je de route ook start, het eerste wat direct opvalt, is kaas. Kijk een willekeurige straat in en het woord ‘kaas’ kom je, al dan niet aangevuld met ‘pakhuys’, meerdere keren tegen. Sinds de 18de eeuw staat Bodegraven in het teken van het gele goud dat wordt geproduceerd door boeren in de omgeving. 

In de Kerkstraat vind je tussen de voormalig kaaspakhuizen nog de oude rails van de lorries. Op de Oude Markt prijkt een enorme kaas als herinnering aan het honderdjarig bestaan van de kaasmarkt. In de Nieuwstraat struikel je bijna over de kaaspakhuizen. Zoek hier vooral naar nummer 8, dit pakhuis was eerst een kerk. 

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Kaaspakhuizen op elke straathoek van Bodegraven. ©Kirsten Bliekendaal

Shampoo

Al deze pakhuizen bij elkaar bieden volgens informatie van het Kaasmuseum in het Evertshuis, de grootste opslagcapaciteit in Nederland. ,,En daar zijn ze in Bodegraven best wel trots op”, zegt Jan Masmeijer uit Bodegraven. We treffen hem in de Van Tolstraat, voor het pand op nummer 27. Hier legde André de Jong de basis voor de paarse flessen die nu in menig huishouden in de badkamer te vinden zijn. ,,Dit is de plek waar Parfumerie Andrélon werd opgericht.” 

Achter de Kerk in Bodegraven ©Kirsten Bliekendaal

Masmeijer, zelf oud-medewerker van de Andrélonfabriek, beheert met oud-collega Gijs Roos de Schatkamer van Andrélon (zie kader). ,,Andrélon was een belangrijke werkgever voor Bodegraven.” 

Het grootste deel van de ontwikkeling van het merk vond plaats in de fabriek in de Phoenix. De Jong huurde dat  kenmerkende gebouw met toren aan de Rijn voor 4000 gulden van de heer Honig (inderdaad die van de soep). In 2004 verhuisde de productie naar Polen en werd de Phoenix omgebouwd tot appartementen. 

De Rijn loopt dwars door het centrum ©Kirsten Bliekendaal

Bier

Aan het einde van de Tolstraat slaat De Arkduif trots zijn wieken uit over de omliggende bebouwing. Ken je deze molen ergens van? Dan lust jij vast graag bier. Hier, en op de hoofdlocatie verderop, brouwt Brouwerij de Molen hun wereldberoemde bier. Regelmatig vallen hun bieren in de prijzen.  

Afhankelijk van de geldende maatregelen zijn er rondleidingen en kun je bier proeven in het bijbehorende café. De Molen is overigens niet de enige brouwerij. Ook Brouwerij Kraanwater heeft zijn roots in Bodegraven. 

Romeinse vloekstenen gevonden in Bodegraven. ©Kirsten Bliekendaal

Loop een stukje terug richting de Oude Bodegraafseweg. Hier meanderde vroeger de Oude Bodegrave. Op de muren tref je vondsten uit de tijd dat de Romeinen hier een fort hadden. Kijk goed naar de bouwjaren die op sommige gevels staan genoemd. Geen enkel pand telt verder terug dan 1870. In dat jaartal legde een felle brand in een bakkerij het hele dorp in as . Café De Hoeck is een van de weinige panden die toen gespaard zijn gebleven. 

De Hoeck is het enige gebouw dat de brand overleefde in Bodegraven ©Kirsten Bliekendaal

De route brengt je weer terug naar het hart van het dorp: de Rijn. Nog niet uitgewandeld? Volg de bordjes Veldzichtpad en ontdek in een ronde van ongeveer 8 kilometer de groene ‘achtertuin’ van Bodegraven. Start niet voordat je op krachten gekomen bent bij De Zoete Inval. Ze maken hun ijs dagelijks vers met lokale melk. Het ijs vind je ook in de schappen van de Nederlandse supermarkten. Net als de Bodegraafse kaas, het bier en shampoo.

Klik op de rode markers voor andere verhalen uit deze wandelserie, of klik hier