Belastingdienst is ook intern snoeihard: ambtenaar ontslagen na fout van zijn vrouw in aangifte

De Belastingdienst is soms niet alleen snoeihard tegen burgers maar ook tegen de eigen ambtenaren. Voor die houding wordt de dienst nu teruggefloten, door de politiek en door de rechter.
©ANP

Bij de burgers gaat het om de kindertoeslagaffaire waarbij burgers ten onrechte gebrandmerkt werden als fraudeurs en duizenden euro’s toeslag moesten terugbetalen. Door druk vanuit de Tweede Kamer moet de Belastingdienst nu door het stof.

Maar ook intern geeft de dienst blijk van een onverbiddelijke moraal. Een hoge ambtenaar van de dienst is eind vorig jaar eerst met verlaagd salaris op non-actief gezet en daarna ontslagen nadat hij had gemeld dat zijn vrouw een fout had gemaakt in haar belastingaangifte. Zijn vrouw had die vergissing zelf ook al bij de dienst gemeld.

De rechtbank in Amsterdam heeft gehakt gemaakt van het strafontslag. Het ministerie van Financiën moet het salaris alsnog volledig doorbetalen. Evert Verhulp, hoogleraar arbeidsrecht aan de Universiteit van Amsterdam, vindt dat sprake is van ‘slecht werkgeverschap’. ‘Ik heb de uitspraak met stijgende verbazing gelezen. Het begint ermee dat de ambtenaar eigenlijk niets fout heeft gedaan en de procedures heeft gevolgd. Zijn vrouw had  ontdekt dat ze iets fout had gedaan bij haar belastingaangifte. Dat meldde ze zelf en ze wilde dat rechtzetten en bijbetalen inclusief rente. Hij heeft dat intern gemeld en dan volgt strafontslag. Van een professionele organisatie mag je iets anders verwachten. Nu het zover is gekomen zou je verwachten dat ze sorry zeggen.’

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

Volgens het ambtenarenrecht kan de ambtenaar bij het ministerie in beroep gaan tegen het ontslag. Die procedure is inmiddels gestart. De betrokken ambtenaar wil het liefst morgen weer aan de slag.

Nog steeds achter het besluit

Officieel wil het ministerie alleen schriftelijk reageren. ‘Werknemers bij het ministerie van Financiën dienen zorgvuldig te zijn in hun fiscale verplichtingen. Wat we van burgers en bedrijven verwachten, moeten we als medewerkers ook zelf doen. Op deze specifieke casus mogen wij niet ingaan omdat deze zaak nog onder de rechter is. (..) In algemene zin geldt dat in elke integriteitszaak zorgvuldig onderzoek wordt gedaan. Na dit onderzoek kunnen disciplinaire maatregelen, waaronder ontslag, volgen bij integriteitsschendingen. Dergelijke sancties neemt het ministerie van Financiën alleen als daartoe aanleiding bestaat. Zulke beslissingen worden niet lichtvaardig genomen en het ministerie houdt daarbij rekening met alle belangen en omstandigheden.’

Het ministerie lijkt het ontslag te willen handhaven. Directeur-generaal Jose Lazeroms meldt op het intranet van het ministerie: ‘Maar zonder gedetailleerd te willen worden wil ik benadrukken dat de feiten die mij bekend zijn mij reden geven om nog steeds achter het genomen besluit te staan.’

Oud-hoogleraar fiscale economie Leo Stevens trekt een parallel met de kindertoeslagaffaire. ‘Als er een probleem is, dan moet je het er over kunnen hebben. De regels moeten streng en rechtvaardig worden toegepast, maar de menselijke maat moet niet uit het oog worden verloren. Dat is het probleem, dat de menselijke maat uit het zicht is verdwenen.’

De ironie wil dat minister Wopke Hoekstra (CDA) van Financiën in januari niet alleen de opsplitsing van de Belastingdienst aankondigde maar tegelijk ook een cultuurverandering binnen de dienst. ‘Het is voor de medewerkers van de Belastingdienst van groot belang dat er een open en veilig klimaat wordt gecreëerd waar zij in hun kracht worden gezet, zich veilig voelen en er fouten gemaakt kunnen worden’, schreef Hoekstra toen. De Tweede Kamer is inmiddels een onderzoek gestart naar de vraag hoe de menselijke maat uit het zicht is geraakt bij uitvoeringsorganisaties zoals de Belastingdienst.