‘Meteen! Direct! De decadentie!’ Amsterdam is het strijdtoneel geworden van de flitsbezorgers

Amsterdam is het strijdtoneel geworden van de flitsbezorgers. Bedrijven als Gorillas, Flink en Getir beloven boodschappen binnen 10 minuten thuis af te leveren. Al is het maar een zak chips. We nemen de proef op de som. En rennen zelf nog even naar de supermarkt.
Magnus (22) van Gorillas, Salim (17) van Flink en Ahmed (20) van Getir. ©Renate Beense

De achtervolging van de jongen met de fuchsia-roze rugzak is nogal een uitdaging. Op zijn elektrische fiets racet hij over de Prinsengracht, en op een normale stadsfiets is hij bijna niet bij te houden. Het is dankzij een vrachtwagen die de weg blokkeert dat de jongen even tot stilstand komt. Daarna draait hij de Leidsegracht op en is nog net te zien hoe hij rechtsaf de Marnixstraat ingaat. Even verdwijnt hij uit het zicht, maar hij blijkt iets verderop, voor het stoplicht bij de Koekjesbrug, weer tot stilstand te komen.

Flink, staat er op zijn rugzak.

Het stoplicht springt op groen, de jongen steekt de Nassaukade over en mindert vaart. Rustig rijdt hij door de Bosboom Toussaintstraat, waarna hij linksaf de De Genestetstraat inslaat. Hij parkeert zijn fiets. Hier is dus zijn uitvalsbasis; het is precies wat je je voorstelt bij wat een dark store wordt genoemd.

Psst, vind je dit interessant?

Ontdek Topics nu 1 maand gratis en stel je eigen nieuwsoverzicht samen.

Lees 1 maand gratis

Al abonnee?

Log in en lees altijd gratis Topics.

In de rustige Helmersbuurt, tussen de gevels van de prachtige panden, staat het rolluik van een garage omhoog. Daarachter is een smalle en lange gang, die leidt naar een ruimte die vol staat met stellages en koelingen. Het lijkt erop dat loze stedelijke ruimte door de recente hype van supersnelle boodschappenbezorgers een moderne invulling heeft gekregen.

Vanuit ruimtes als deze – een mini-supermarkt eigenlijk – belooft de Duitse flitsbezorger Flink precies hetzelfde te doen als de concurrenten Gorillas en Getir: je boodschappen binnen 10 minuten geleverd, voor dezelfde prijs als in de supermarkt.

Flitskoerier Magnus (22) van Gorillas. ©Renate Beense

Het uit Berlijn afkomstige Gorillas doet dit al vanaf december in Amsterdam, en de afgelopen weken gingen ook het eveneens uit Berlijn afkomstige Flink en de Turkse flitsbezorger Getir aan de slag. En dat is pas het begin van de grote concurrentiestrijd: waarschijnlijk gaan binnenkort nog meer soortgelijke bedrijven van start in Amsterdam.

Het laten flitsbezorgen van je boodschappen is sensationeel, voor als je op de bank zit, het huis niet uit kan omdat de kinderen slapen, maar je wel trek hebt in paprikachips (en je het niet erg vindt om 1,80 euro bezorgkosten te betalen). Het is alsof we opeens echt in de wereld van Back to the Future zitten, met een apparaatje waarmee alles binnen handbereik is. Niet morgen geleverd, maar nu. Meteen! Gelijk! Direct! Slechts een paar klikken, en een paar seconden later zie je live op je scherm dat iemand naar je onderweg is. Nu nog een mens, vast ooit een drone.

En tegelijkertijd is het verschrikkelijk. De decadentie! Het besef dat er miljoenen worden geïnvesteerd om een deel van de stad zijn boodschappen binnen 10 minuten te laten bezorgen, terwijl een ander deel van de stad moet aansluiten in de rij bij de voedselbank. Al die moeite, kennis en investeringen – kunnen die niet worden gebruikt voor iets dat de wereld echt beter maakt?

Salim (17) van Flink. ©Renate Beense

Of is het flitsbezorgen in wezen niet veel anders dan het bestellen van een pizza, waar iedereen aan gewend is? Of je weekboodschappen laten bezorgen door de grote supermarktketens als Albert Heijn of Jumbo? Of hoe lui ben je eigenlijk, als je boeken online bestelt terwijl je ook even naar de boekhandel kan gaan? Bovendien: dit is toch ook goed voor de werkgelegenheid in de stad, voor jongeren en studenten?

En toch, de eerste keer flitsboodschappen bestellen voelt ongemakkelijk. Gênant, bijna. Maar tijd om er lang over na te denken is er niet want – dingdong – daar staat de bezorger al voor de deur met je zak paprikachips, om de hunkering weg te nemen.

Faster than you,’ aldus Gorillas.

Magazijnen

Maar hoe snel zijn de flitsbezorgers echt? Flink, Gorillas en Getir bezorgen vanuit meerdere dark stores en hebben verschillende bezorggebieden, die overlappen. Zo wordt het centrum door Flink bediend vanuit het magazijn achter de Nassaukade, terwijl Getir en Gorillas daar leveren vanuit een bedrijfsverzamelgebouw op Oostenburgereiland. De magazijnen van de twee concurrenten zitten naast elkaar.

We nemen de proef op de som. Op de Nieuwmarkt. Die ligt precies in het midden van de locaties. Of exacter: het monument voor Bredero ligt volgens de kaart hemelsbreed zowel 1,86 kilometer van de hub van Flink als 1,86 kilometer van de hubs van Getir en Gorillas. Bovendien is het monument ook routetechnisch gezien precies het middelpunt: voor alle bezorgers is het volgens de routeplanner precies 11 minuten fietsen, over een afstand van 3,2 kilometer. En, als bonus, Bredero schreef in 1615 al over het decadente stadsleven. Uit het toneelstuk Moortje: “Maacktet so bont als gy wilt!”

Maar dat terzijde.

De koerier van Getir: Ahmed (20). ©Renate Beense

Met drie telefoons plaatsen we op een vrijdagavond – vermoedelijk een van de drukkere momenten voor een flitsbezorger – op exact hetzelfde moment drie keer precies dezelfde, willekeurige bonte bestelling: een ananas, een chocoladereep, sperziebonen, een bak ijs, een fles water, een tandenborstel en een zak paprikachips.

Daarna kijken we om ons heen: de Nieuwmarkt heeft meer dan tien verschillende toegangswegen. Vanaf welke kant zouden de bezorgers komen? En wie is de eerste? Lukt het echt binnen 10 minuten? Kortom: wie is de flitste van alle flitsbezorgers?

In de eerste minuten gebeurt er niet zo veel, behalve dat de bestelling wordt bevestigd. De 10 minuten lijkt in ieder geval niet te gaan lukken: Flink verwacht er over 19 minuten te zijn, Getir over 18 minuten en Gorillas over 16 minuten.

Bij Flink is het nadeel dat je op de app niet kan zien of de bezorger al onderweg is en waar hij zich bevindt. Bij Gorillas en Getir kun je het proces live volgen, en krijg je zelfs de namen van de bezorgers: Magnus en Ahmed.

Drie telefoons, drie identieke bestellingen op hetzelfde moment, drie flitskoeriers. ©Renate Beense

Zo is het 4 minuten na het plaatsen van de bestelling duidelijk dat Gorillas al een flinke voorsprong heeft op Getir. De twee bedrijven vertrekken bijna van dezelfde locatie, maar Magnus heeft de eerste kilometer er al op zitten en draait de Hoogte Kadijk op. Ahmed rijdt pas net weg van zijn startpunt en is nog op de Czaar Peterstraat. Maar wacht: hij lijkt een tactiek te hebben! Hij lijkt de route buitenom te kiezen, en gaat eerst onder het spoor door naar de Piet Heinkade.

Ondertussen is het gissen welke route Flink neemt. De teller blijft op 19 minuten staan, terwijl er gelijktijdig een verwarrende melding is met ‘we zijn binnen een paar minuten bij je’. Ahmed van Getir lijkt nog niet echt op te schieten en lijkt lang stil te staan bij de stoplichten bij de Piet Heinkade.

Ondertussen kunnen we even de bezorgkosten vergelijken: bij Flink en Gorillas 1,80, bij Getir 1,99 euro (en 25 cent per tasje). De prijs van de boodschappen liggen bij Getir en Gorillas dicht bij elkaar, met 16,93 en 17,12 euro. Bij Flink ligt de prijs bij deze bestelling met 19,93 euro net iets hoger.

Spannend

Om 20.43 uur – 5 minuten en 27 seconden na de bestelling – rijdt Magnus van Gorillas over de Laagte Kadijk, en even later is hij al op het Rapenburgerplein. Tegelijkertijd heeft Ahmed flink wat meters gemaakt over de Piet Heinkade en rijdt hij op de Kattenburgerstraat. Van Flink nog geen spoor. Acht minuten na de bestelling lijkt het spannend te gaan worden. In plaats van door te steken via de Keizersbrug en Koningsstraat rijdt Magnus de hele Nieuwe Uilenburgerstraat door, waardoor hij echt een omweg maakt. Over de Nieuwmarkt rijden nu vooral veel andere bezorgers: de oranje tassen van Thuisbezorgd.nl en de zwartgroene tassen van Uber Eats.

Dan gaat het opeens snel. Op 9 minuten en 52 seconden is duidelijk dat de beloofde 10 minuten niet gehaald gaan worden: Magnus van Gorillas is dichtbij, maar rijdt nog op de Nieuwe Uilenburgerstraat. Even later komt hij – grijze trui, helmpje op – de Nieuwmarkt oprijden: 10 minuten en 20 seconden na de bestelling levert hij de boodschappen af.

“Jeej,” zegt Magnus (22), als hij hoort dat hij sneller is dan zijn concurrenten, in een wedstrijd waarvan hij niet wist dat hij eraan meedeed. Veel scheelt het allemaal niet: precies 11 minuten na de bestelling staat de bezorger van Flink bij het Bredero-monument, slechts 40 seconden langzamer dan Gorillas. “How does that feel, man?” vraagt Magnus aan zijn collega, die Salim blijkt te heten en 17 jaar is.

De boodschappen bij elkaar, na de test. ©Renate Beense

Daarna is het nog even wachten op Getir, die er uiteindelijk 12 minuten en 55 seconden over doet. In plaats van op een elektrische fiets – die Getir ook wel gebruikt – is bezorger Ahmed (20) op een scooter. Vandaar de keuze voor de route buitenom, die dus niet goed uitpakte.

De tassen met boodschappen stapelen zich op tegen het Bredero-monument en de flitsbezorgers keren zo snel mogelijk om, terug naar hun beginpunt. Van alle flitsbezorgers was Gorillas vanavond de flitste, op de voet gevolgd door Flink en met Getir op een derde plek.

AH

Voor bezorging binnen 10 minuten was deze afstand net te groot. En was het sneller dan je het zelf zou kunnen?

Vanaf het Bredero-monument is het 95 meter sprinten naar de kleine vestiging van Albert Heijn op de Nieuwmarkt. Mondkapje op, met een winkelwagentje snel door de klapdeurtjes. Een MD2-ananas van de versafdeling, gesneden sperziebonen uit de koeling. Drie rondjes door de winkels op zoek naar de chips, ondertussen wel een chocoladereep, tandpasta en een fles water grijpend. De chips blijkt uiteindelijk op de kop van een stelling te staan, maar de paprika is uitverkocht. Dan maar naturel. Botsend langs een groepje toeristen, die het pad met hun drie winkelwagens blokkeren. Onderweg naar de kassa nog een bak ijs erbij.

Bij de zelfscankassa’s is het druk, dus dan maar in de korte rij bij de caissière. Wachten, wachten. Vragen om een bonuskaart en een tas, contactloos betalen (18,04 euro, duurder dan Getir en Gorillas!), alles inpakken, het winkelwagentje richting de rest duwen en weer naar buiten rennen. Al voordat de blauwe Albert Heijn-tas bij de rest van de boodschappen staat is het duidelijk: dit was pas echt flits.

De timer zegt: 8 minuten en 16 seconden. Leuk, die flitsbezorgers. Maar sneller dan je het zelf zou kunnen? Mooi niet. ­